BİST

1.409,56

%-0,15

Dolar

9,2611

%0,91

Euro

10,7467

%0,69

Altın

526,3910

%-0,72

Nesiller Yüzyıllardır Neden Kavruk?
12.11.2020 11:03
"Beni bir gözleri ahuya zebun etti felek." Bu satırlar Yavuz Sultan Selim!e ait.
Sait Faik ise "Kalem gibi baldırlı, kavruk çocuklara para verdim” demekte.
Kavrukluk (Zabun olmak) edebiyatta şiir ve hikayelerde/romanlarda işlenen bir konu. Kavruk yaşı ilerlemesine karşın iyi gelişememiş olanı anlatan bir sıfat. Zabun da güçsüz anlamında.
Keşke kavrukluk edebi metinlerin satırlarında kalsaydı.
Keşke Sait Faik’in “Kalem gibi baldırlı” ifadesinde olduğu gibi sadece bedende rastlansaydı.
Kavrukluk sık rastlanan bir olgu veya zihinsel bir mesele ise!

Meseleyi daha iyi anlamak için isterseniz birlikte şu kısa öyküye bir göz atalım:

Yıl 1905
Kış mevsimi! Ulu Cami’nin hemen arkasında yer alan Kurtuluş Mahallesi’nde bir ev! Sabaha karşı mahallenin ebesi Baytar Mustafa Efendi’nin evine telaşla giriyor… Bu arada Ulu Cami’den yükselen sabah ezanı kalenin surlarına ve tepeye doğru yükselen Kurtuluş Mahallesi’ndeki evlerinin duvarlarına çarparak göklere yükseliyordu… Baytar Mustafa Efendi “elbette aktif yapılan dua uykudan hayırlıdır” diye mırıldandı.
O sırada odadan bir bebek sesi tüm evi doldurdu ve içerdeki kadınlardan biri odanın kapısını açıp, başını uzatıp gülümseyerek “müjdeler olsun bir erkek evladınız oldu” dedi.
Baytar Mustafa Efendi’nin babası “Şeyh” lakaplı Müderris Veli bu yeni doğan çocuğa “O mübarek insanın ismini saygı ifadesiz söyleyemeyiz” diyerek Mehmet ismini koydu.
Şeyh Veli o zamanlar büyük bir bilgindi ve İmparatorluğun çökmekte olduğunu görmüştü. Sürekli olarak sohbetlerinde “Temel sorunumuz milletin çocuklarının zihninin kavruk/zabun halde bırakılması” olduğunu izah ederdi. Bu nedenle oğlu Mustafa’yı dini tedrisat yanında fen bilimleri (baytar) eğitimi almaya teşvik etmişti.
Şeyh/Molla Veliye göre medreseler eğitimdeki çağdaş gelişmelere ayak uyduramamıştı. Buralarda talim gören gençler bile iyi eğitim almadığından zihnen zayıf ve cılız kalıyordu. “Birden hiç eğitim almayanları düşünün” derdi. Ona göre bu durum bedeni zayıflıktan daha tehlikeliydi.
Şeyh Veli’nin bu ısrarlı vurgusu zamanla müderris unvanının önüne geçerek bu aile “zabunzade”ler olarak tanınmaya başlamıştı.

Yıl 1916
İmparatorluk “hasta adam” olarak her cepheden saldırıya uğruyordu. Mehmet henüz çok küçük cepheye gidecek halde değildi. Ama babası Baytar Mustafa Efendi vatan savunması için taa Yemen’e gönderildi. Bundan sonra Baytar Mustafa Efendi’den hiçbir haber alınamadı. Zaten Sünni-Türk çocukları cephelere gönderiliyor ve ne yazık ki geride yetim/öksüz (kavruk/zabun) kalmaya mahkûm kalan çocuklar!

Yıl 1934
Pehlivan görünümlü genç bir adam hükümet konağına doğru yürüyordu… Bu esnada kendi kendine “bu nedir, ne işe yarayacak?” diye düşünüyordu… Başında taşıdığı şapkayı çıkartarak eline aldı ve nüfus dairesine girdi…
Buraya gelme sebebi 21 Haziran 1934 tarihinde çıkartılan “Soyadı Kanunu” idi. Bu Kanunun (Kanun No: 2525) 1. Madde “Her Türk, öz adından başka soyadını da taşımaya mecburdur.” şeklindeydi…
Kendi kendine “Hükümetin bir bildiği var, bizim gibi boz adamlar (!) bu işlerden ne anlar ki” dedi.
Nüfus müdürüne, “Bey! öz adımdan sonra ‘Zabunzade’ ismini soyadı olarak almak istiyorum” dedi.
Müdür; cevap vermeden sözlüğe baktı. Sonra, “Mehmet bey! Zabun; ince, zayıf, güçsüz anlamındaymış. Zabun, Kanunun 3. Maddesine takılabilir. Başka bir şey düşünelim. Hem sen güvenilen bir adamsın “güven” soy ismi sana yakışır. İstersen “er” veya “ç” ekini de ekleriz” dedi…

YIL 2020
Yukardaki kanunu yapanlar “Her Türk, …taşımaya mecburdur” derken soyadını kast etmiş olmalılar. Keşke sadece soyadında kalsaydı! Gel gör ki 21. yüzyılda bu topraklarda yoksu(l/n)luğun yenilmemiş olması önemli bir sorundu. Devletimiz (Gücümüz olarak da düşünün) yıkılırken temel sorunun yüzyıl önce “zihni zabunluk” olduğunu söyleyen ses galiba haklı.
Peki neden? Kimin zabun/kavruk kaldığı farklı farklı nedenlere bağlanabilir. Ama kendi bilinçsizliğimize ve -Daron Acemoğlu’nun ifadesi ile- sömürücü kurum ve kişilere dikkat edin derim.

Son söz: Zihni kavrukluk bedenin zabunluğundan kötüdür.

İsmail GÜVENÇ

  • Bürokratik Oligarşi
  • Başarının Formülü
  • Ararsan Bulursun
  • Yükseköğretimdeki Gelişmeler
  • “Her Türk… Taşımaya Mecburdur.”
  • Sınavsız Yerleştirme Mümkün Mü?
  • Sınavsız Yerleştirme Mümkün Mü? -2-
  • Zabun
  • Sera Ürünleri Sağlıklı Mı?
  • Sera Ürünleri Sağlıklı Mı? -2-
  • CODA'nın Sesi
  • Bilginin Değere Dönüştürülmesi
  • Eğitimde Mi Problem Var Yoksa Yönetimde Mi?
  • Yıl Muhasebesi
  • Karanlığın Gelmemesi İçin Ne Yapmalı?
  • Sahip Çıkmadınız!
  • Fazla Eğitim Mutlu Etmiyor mu?
  • Memleketin Ahvalini Kime Soralım?
  • Üniversite Sıralamaları
  • Memleket Ahvalini Kime Soralım -2-
  • Suriye'yi Kim Hasta Etti?
  • Köşe Yazarları Kimin Sesi Olmalı?
  • Ölümü Yaklaşan … Mescidin Duvarına …
  • Ailede Mutlu ve Başarılı Olmak -1-
  • Domates Pazarı
  • Milletlerin Kahramanlık Destanları Vardır
  • Af(e)rin ki Aferin!
  • Paşa Dedesi İbrikçi Çıktığında
  • Üniversite Eğitiminde Sorun Kimin?
  • Vatan-Din Bahsi ve Sade Vatandaş
  • Üniversite Eğitiminde Sorun Kimin? -2-
  • Eğitimde Yönetim
  • N'için Kardeş Olamıyoruz?
  • Müptezellik Sorunu
  • Dinin Tartışması
  • Muasır Dünyada Yer Alabilir Miyiz?
  • Halkımız Mutlu Mu?
  • Uzmanından Üniversite Yorumu
  • Kutsal İle İnsanları Kandırmak
  • Derin Olmayan Bilgi
  • Tezsiz Tezler...
  • Korkarsan Yenilirsin
  • Aydınların Sosyal Sorumluluğu
  • Havalar ve Verimsiz Düşünme
  • Eğitimin İçinde Kurt Mu Var?
  • Bilginin Laneti
  • Ada'yım
  • Neden Geri Kaldılar?
  • Yeni Üniversite Kurmak ve Bölgesel Kalkınma
  • Yeni Üniversite Kurmak ve Bölgesel Kalkınma
  • Yeni Üniversite Kurmak ve Bölgesel Kalkınma -2-
  • Başarıda Aile Faktörü
  • Populizm
  • Bayramlaşma Kültürü
  • Seçim Vaatlerinde Eğitim
  • Bu Sistemde YÖK'e Ne Olacak?
  • Fuat Sezgin'in Düşündürdükleri
  • Uzun ve Sağlıklı Yaşam -1-
  • Uzun ve Sağlıklı Yaşam -2-
  • Uzun ve Sağlıklı Yaşam -3-
  • Fuat Sezgin'in Düşündürdükleri -2-
  • Eğitimde Liderlik
  • Yirminci Yüzyılda Bir Derviş
  • Başarıda Genetik ve Çevre Etkisi
  • Eğitimde Kıyameti Kim Koparacak?
  • Değişimler / Reformlar
  • Gençlere Hayat Tavsiyeleri
  • Doğa İlmin Kapısıdır
  • Büyüdükçe Mi Gerçekler Anlaşılır?
  • Bilimsel Yayınlar
  • Siyaset Adabı
  • Siyaset Adabı
  • Eğitim, Bilim ve Yükselme
  • Eğitim, Bilim ve Yükselme -2-
  • Eğitim, Bilim ve Yükselme -3-
  • Fıkra Gibi Eğitsel Olaylar
  • Karaya Sabun, Deliye Öğüt Neylesin..
  • Başarının Anahtarı -1-
  • Suya Sabuna Dokunmamak
  • Türk-İslam Dünyasında İnsan Sermayesi
  • Resmi Ortamlarda Görgü Kuralları
  • Yumurta Meselesi
  • Her şey Ortada…
  • Sulh Toplumu
  • Memleket Ahvalini Kime Soralım ?
  • Kitap
  • Manavdaki Yangın ve Milli Vicdani Çözüm
  • Batı'ya Tepki
  • Kül Yutmazlar
  • Eğitimde Fazla Doz
  • Uzun Eğitimde Fayda Var Mı?
  • Maneviyatsılık ve Din(i)darlık Sorunu
  • Modern Tarım ve Tıp
  • Modern Tarım ve Tıp
  • Korku Eğitimi
  • Biz Kimiz?
  • Aydınlar Toplumu Niçin Dönüştüremez
  • Şimdi Bayram...
  • Harvardlı Bir Dekanın Endişesi
  • İnsanlığın En Önemli Keşiflerinden Biri !
  • Sınavsız Liseye Geçiş Hayali Ne Durumda?
  • İşsiz Fidanlar
  • Kendine Hizmet Eden Ön Yargı
  • Organik Tarım Bir Ütopya mı?
  • Başarının Sırrı: Kendini Yönetmek
  • Türk Ailesi İşlevini Yerine Getiriyor mu?
  • Üniversite Felsefesi
  • Eğitimle Yukarı Doğru Hareketliliğin Sonu Mu?
  • Ahvalimizin Anlattığı: Paradigmanın İflası
  • Gıda Güvenliği Azalıyor mu?
  • Gıda Güvenliği Azalıyor mu?
  • Üniversite ile Yukarı Doğru Hareketliliğin Sonu Mu?
  • Organik Ürünlerin Ne Kadarı Organik?
  • 821 Milyon Aç İnsan Varken Dünya Gıda Günü Kutlamak
  • Eleştiri
  • Nereye Gitmek İstiyorsun?
  • Tarımda Sağlık Faktörü
  • Üniversite Eğitimi
  • Eğitim-Öğretim Planlamasını Kim Yapıyor?
  • Başarı, Tabiat ve Sağlık Aforizmaları
  • Ağaca Bak Ama Ormanı Görmeyi de İhmal Etme
  • Dünyaya Nasıl Hakim Oldular?
  • Modern Tarımsal Üretim
  • Eriyip Buharlaşan Buzdan Geriye Boş Kap Kalır
  • Depremi Yaşamak: 1983’den 2020’e
  • İnsan, Psikoloji ve Siyaset Üzerine Aforizmalar
  • Toplumun Ortak Aklına Güven Olur Mu?
  • Herkesin Bir Öyküsü Var, Ama...
  • Tarım Stratejik Bir Sektördür!
  • Korona Virüsü ve Tarımsal Ürün Fiyatları
  • Pandemi: Virüs ve Virüslü Zihniyet
  • Koronavirüsü Hangi İklimde Daha İyi Yayılır? -1-
  • Koronavirüsü Hangi İklimde Daha İyi Yayılır? -2-
  • Gıda Güvenliği Tehlikede mi?
  • Kovid-19: Bilim mi Yoksa Din mi Kazandı?
  • Kovid-19: Tepe Noktası ve Normale Dönme
  • Değişim: Anakronistik Zihniyet
  • Gıda Güvenliği Ulusal Güvenliğin bir Parçası Mıdır?
  • Postkovid-19: Küresel Gıda Güvenliği Riskte mi?
  • Üniversiteleri Yeniden Açmak
  • Tarımsal İlaç Kullanımı Artıyor mu?
  • Doğu ve Batı: Hangisi Açık Toplum?
  • Covid-19'u Nakavt Etmek: Uzmanlar(!) Kayıp
  • Gençler(i) Hayatta(n) Ne Beklemekte?
  • Eğitim ile Sınıf Atlama
  • Aklı Olana Deli Gömleği Giydirilemez
  • Bu Yaklaşım İndirgemecilik Değilse Nedir?
  • Tarımda Sektöründe Temel İki Sorun!
  • İnsanın Doğasında Ne Var?
  • İnsanların İçinde Büyüttüğü Nedir?
  • Ekonomik Gerçekler ve Fındık Üretimi
  • Aşılı Karpuz Tüketimi Sağlıklı mı?
  • Büyük Bir Milletiz! Ama Kısır Tartışmalar Baydı
  • Akademinin Değersizleşmesi
  • Kırmızı Altın: Biber
  • Üniversite Eğitimi Kötü Mü?
  • Gençlerin Sesini Duymak
  • Bilimsel Olmayan Düşünceler Hayal Olur
  • Modern İnsanın Sorunu: Yalnızlık
  • Nesiller Yüzyıllardır Neden Kavruk?
  • Tarımda Üretim Planlaması Şart: Turunçgiller
  • Koronasavar Besinler -1-
  • Koronasavar Besinler -2-
  • Bilimsel Eleştiri
  • Bilimsel Eleştiri -2-
  • Osmanlı Modernleşmek İstemedi Mi?
  • Cumhuriyet ve Modernleşme
  • Rektör Seçme Yöntemi Nasıl Olmalı?
  • Üniversiteyi Profesörler mi ya da Profesyoneller mi Yönetmeli?
  • Yeniden Okula Dönmek!
  • Eğitimin Geleceği
  • Pandemi ve Sonrasında Üniversite Eğitimi Neye Evrilir?
  • Angarya Yasak Mı?
  • İnsanı Ararken…
  • Psikolojik Açıdan Kuran’a Bakış 
  • En İyi Davulcu Hangisi?
  • Erken Yaşta Yaşanan Travmalar
  • Din, Bilim ve Üniversite
  • Koronavirüs Tarımsal Üretimi Nasıl Etkiledi?
  • Su Savaşlarını Beklerken
  • Üniversiteler Kapatılmalı Mı?
  • İnsan ve Millet olmak için
  • Yakıta İhtiyaç Duymayan Araçlar Hayatımıza dahil olacak mı ?